Αστερούσια

Κατεβάστε το pdf

Αστεριωνας: Ο πρώτος Αστερουσιανος

Το όνομα των Αστερουσιων προέρχεται ετυμολογικά από τον μυθικό Αστεριωνα, που ανήκει – όπως και ο Μίνωας – στο οικογενειακό δένδρο που δημιουργήθηκε από το Δια και την Ευρώπη.

Η Οροσειρά

Η μακρόστενη ορεινή και ημιορεινή ραχοκοκαλιά των Αστερουσιων, στο ανατολικό της όριο ακουμπά πάνω στις παρυφές των Λασηθιωτικων ορέων, ενώ στο δυτικό της άκρο χαμηλώνει σε ύψος και <<σβήνει>> ομαλά στον κόλπο της Μεσαρας.

Υψηλότερη κορυφή ο Κοφινας στα 1231μ, άλλες κορυφές χουσακας 629μ, Σφεντυλια, η Κοπρανα, ο Σπασμένος, ο Βολακας, η Βίγλα, η Μαδάρα 1132μ, η Λιμνια, Οξυκέφαλο, Μάρμαρο, Λάκκοι και το Καλαμάκι που ακουμπά την Μεσαρα.

Φαράγγια όπως το Δεματιανο, του Μιντρη, της Τρυπητής, του Αμπα και πολλά άλλα.

Ρέμματα και Χείμαρροι

Μικρά δίκτυα περιοδικών ρεμάτων αναπτύσσονται στο εσωτερικό των Αστερουσιων, εκβάλλοντας άλλοτε βόρεια και άλλοτε νότια.

Οι λεκάνες απορροής του Αναποδαρη και του Γεροποταμου, τα 2 μεγάλα υδρογραφικά συστήματα της ενδοχώρας του νομού Ηρακλείου, συγκεντρώνουν τα επιφανειακά νερά από τα βόρεια των Αστερουσιων.

Το Ηπιότερο κλίμα της Κρήτης

Τα χωριά της βόρειας πλαγιάς έχουν το κλίμα της πεδιάδας της Μεσαρας με ορισμένες διακυμάνσεις που εξαρτώνται από την απόσταση και την υψομετρική τους διαφορά από αυτήν.

Στο εσωτερικό ορεινό και ημιορεινό τμήμα βιώνει σε μικρότερη ένταση τα καιρικά φαινόμενα που επηρεάζουν τις ορεινές ζώνες των μεγάλων όγκων της Κρήτης.

Εκεί η μέση βροχόπτωση κυμαίνεται από 600 έως 800 χιλ ετησίως, δηλαδή κατά 200 χιλ. αυξημένη σε σχέση με τις βροχοπτώσεις στις βόρειες και τις νότιες παρυφές τους.
Το καλοκαίρι οι πιο συνηθισμένοι άνεμοι είναι οι βορειοδυτικοί, οι όποιοι το χειμώνα δίνουν την θέση τους στους νοτιοδυτικούς.

Οι βροχοπτώσεις σταματούν σχετικά απότομα την άνοιξη για να επανακάμψουν με ομαλότερο ρυθμό αύξησης το φθινόπωρο, ενώ η εξάτμιση είναι περίπου τριπλάσια από το ετήσιο ύψος τους.

Ιστορία του Βουνού

Αυτό το βουνό δεν έπαυσε ποτέ να είναι επισκέψιμο από τους Μινωιτες. Το Μινωικό Ιερό της θέσης Μετζολατι και οι απίστευτοι αριθμοί ευρημάτων που βρέθηκαν εδώ, ενισχύουν αυτή την υπόθεση.

Κατά την Ελληνιστική και Ρωμαϊκή περίοδο, ισχυροποιούνται στο νότο των Αστερουσιων σημαντικές ναυτικές βάσεις, οι οποίες συνοδεύονται από υπολογίσιμα για την εποχή αστικά κέντρα.

Η Μεσαρα ήταν τότε η πιο πυκνοκατοικημένη περιοχή του νησιού, η δε Γόρτυνα πρωτεύουσα ενός μεγάλου τμήματος της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας το οποίο περιλάμβανε και τμήμα της Αφρικάνικης Ηπείρου (Κυρηναϊκή).

Κατά την Βυζαντινή περίοδο, η διάδοση του μοναχισμού ακλούθησε την σταδιακή μερική απομόνωση των Αστερουσιων από τον κοινωνικό και οικονομικό κορμό της υπόλοιπης Κρήτης, της αναπτυξη σημαντικότερων αστικών κέντρων στα βόρεια παράλια του νησιού και τη σταδιακή μετατόπιση του κέντρου βάρους της οικονομικής δραστηριότητας σε άλλα λιμάνια.

Πηγή: Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης